ساخت بازی‎های رایانه‌ای براساس قصه‌های بلند عامیانه‌ی ایرانی (با تکیه بر داستان قهرمان قاتل)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه خوارزمی

2 دانشگاه تربیت مدرس

چکیده

چکیده
بخش عظیمی از ادبیات داستانی ایران که ادبیات حماسی، تعلیمی، عرفانی و عامیانه را در بر می‌گیرد؛ حکمت‌ها و معارف کم‌نظیری دارد. این گنجینه‌ی غنی، متناسب با مخاطبان گوناگون قابلیت بازآفرینی در قالب‌های هنری نوین، از جمله فیلم، نمایش، انیمیشن و بازی‌های رایانه‌ای را دارد. ساخت چنین بازی‌هایی هم نسل امروز را با ادبیات کلاسیک و عامیانه‌ی فارسی آشنا می‌کند و هم ویژگی سرگرم‌کنندگی آن‌ ارزش‌های اخلاقی و انسانی را به مخاطبان و کاربران آن انتقال خواهد داد. این مقاله، بر آن است تا ضمن طرح مباحثی درباره‌ی بازی‌های رایانه‌ای و اهمیت آن و در عین حال آسیب‌شناسی مختصر نمونه‌های رایج آن، با معرّفی داستان عامیانه‌ی قهرمان قاتل در جایگاه یکی از نمونه‌های زیبا و جذاب این‌گونه متون داستانی، قابلیّت ذاتی این آثار را از نظر شخصیت‌پردازی (با داشتن شخصیت‌هایی بسیار متنوع مانند (عیاران، پریان، دیوان و جانوران عجیب و غریب)، صحنه‌پردازی (باغ ارم، دریای محیط، خندق‌ها، برج و باروها و عواملی چون صداها، دود و تاریکی و گرد و غبار)، تنوّع مراحل کنش‌های داستانی، زمان و مکان‌های شگفت و جذاب، ابزارهای جنگی(سپر، گرز، عمود خاراشکن و تیغ غم غم)، گفت‌وگو و تعلیق داستانی، ویژگی‌های مختلف فانتزی و چند مرحله‌ای یا اپیزودی بودن صحنه‌ها را برای بازتولید به شکل بازی‏های رایانه‏‎ای نشان دهد. برای نگارش این مقاله، نسخه‌ی چاپ سنگی قهرمان قاتل تهیه و موردخوانش قرار گرفت و زوایای گوناگون متن و عناصر داستانی آن تحلیل شد و در آخر جنبه‌هایی از داستان که قابلیت نگارش به صورت بازی‌نامه داشت استخراج و از نو بازآفرینی شد.


 

کلیدواژه‌ها


اته، کارل هرمان. (1356). تاریخ ادبیات­فارسی. ترجمه‌ی صادق رضازاده­شفق، تهران: بنگاه ترجمه و نشر کتاب.

اسداللهی، رضا. (1384). «بازی‎های رایانه‏ای مربیان نسل فردا». رهآورد نو، شماره‌ی 13، صص36-42.

اسماعیلی، حسین. (1380). ابومسلم‌نامه. تألیف ابوطاهر طوسوسی، تهران: معین.

آسابرگر، آرتور. (1380). روایت در فرهنگ عامیانه، رسانه و زندگی. ترجمه‌ی محمدرضا لیروای، تهران: سروش.

آیتی، عبدالحمید. (1345). «داراب نامه طرسوسی». راهنمای کتاب، سال 9، شماره‌ی 4، صص 421-422.

براهنی، رضا. (1368). قصه‌نویسی. تهران: البرز.

بیغمی، محمد. (1388). فیروزشاه‌نامه. ج3، به‌کوشش ایرج افشار و مهران افشاری، تهران: چشمه.

پورمحسنی، فرشته و دیگران. (1383). «تأثیر بازی‎های رایانه‎ای بر توانایی چرخش ذهنی نوجوانان».  تازههای علوم شناختی، شماره‌ی 23-24، صص 75-84.

تفضلی‌فرد، لادن. (1385) «اهمیت طبقه‎بندی بازی‎های رایانه‎ای». کتاب ماه کودک و نوجوان، شماره‌ی 109- 111، صص 41-42.

جلالی، علی اکبر و ائلدار محمدزاده صدیق. (1384) «کارآفرینی از راه بازی». همشهری، به نقل از سایت،scict.ir ، Jun 17, 2007.

حبیبی، شهاب. (1385). اصول ساخت و طراحی بازیهای کامپیوتری. تهران: موسسه‌ی فرهنگی هنری دیباگران تهران.

حموی، یاقوت بن عبدالله. (1408). معجم الادباء. بیروت: دارإحیاء التراث العربی.

داد، سیما. (1375). فرهنگ اصطلاحات ادبی. تهران: مروارید.

دایره‌المعارف بزرگ اسلامی. (1370). ذیل ابوطاهر طرسوسی، زیر نظر موسوی بجنوردی، تهران.

دقیقیان، شیرین دخت. (1371). منشأ شخصیت در ادبیات داستانی. بی‎جا.

دوران، بهناز. (1383). «بازی‎های رایانه‌ای دو دهه پژوهش، دو کتاب به زبان فارسی».  کتاب ماه علوم اجتماعی، شماره‌ی 84، صص22-26.

ذوالفقاری، حسن و محبوبه حیدری. (1391). ادبیات مکتبخانه­ای  ایران. تهران: رشد آوران.

طرسوسی، ابوطاهر. (1270ق.). قهرمان قاتل. کاتب محمد جعفر گلپایگانی، تهران: مصور.

ـــــــــــــــــ. (بی‌تا). قهرمان قاتل. چاپ سنگی.

ـــــــــــــــــ. (1380). ابومسلم نامه. به‌کوشش حسین اسماعیلی، تهران: معین.

کریم پور، میثم. (1386). «بازی چگونه ساخته می‏شود». تهران امروز.

محجوب، محمدجعفر. (1382). ادبیات عامیانه‌ی ایران. به‌کوشش حسن‌ ذوالفقاری، تهران: چشمه.

مشار، خان بابا. (1340). فهرست کتاب‌های چاپی فارسی (6 جلد). تهران: مؤلف.

میرصادقی، جمال. (1386). ادبیات داستانی. تهران: سخن.

یونسی، ابراهیم. (1365). هنر داستان‌نویسی. تهران: سهروردی.