بررسی تطبیقی شعر کودک در هوپ هوپ نامه ی علی اکبر صابر و دیوان نسیم شمال

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

عضو هیئت علمی دانشگاه محقق اردبیلی

چکیده

نسیم شمال و علی اکبر صابر از نخستین کسانی هستند که برای کودکان به زبان کودکانه شعر سروده اند. در کلّیات نسیم شمال سی و سه شعر، و در هوپ هوپ نامه بیست و سه شعر به شعر کودک اختصاص یافته است. زبان شعر هر دو شاعر ساده، عاری از آرایه ها و متناسب با فهم کودکان است. هر دو شاعر از قالب مثنوی استفاده کرده اند. شعر هر دو شاعر حالت روایی دارد که غالباً حیوانات، قهرمان و ضدّ قهرمان قصّه ها هستند. این امر سبب عینی سازی مباحث ذهنی شده است. بسامد تشخیص و فابل در شعر نسیم شمال بیشتر از شعر صابر است ولی تعداد نمادهای آنان برابر و گاهی مشترک است. نسیم شمال اغلب به طور مستتقیم به ذکر پیام و پند و اندرز پرداخته ولی صابر غالباً به طور غیرمستقیم پیام قصّه را ارائه کرده است.
کلیدواژه ها: تطبیق، شعر کودک، صابر، فرم و محتوا، نسیم شمال

کلیدواژه‌ها


آرین‌پور، یحیی. (۱۳۸۲). از صبا تا نیما. تهران: زوّار.

براون، ادوارد. (۱۳۸۶). تاریخ مطبوعات و ادبیات ایران در دوره‌ی مشروطیت. ترجمه و تحشیه و تعلیقات تاریخی و ادبی به قلم محمّد عبّاسی، تهران: علم.

پلووسکی، آن. (۱۳۶۴). دنیای قصّه‌گویی. ترجمه‌ی محمّد ابراهیم اقلیدی، تهران: سروش.

پولادی، کمال.(۱۳۸۷). بنیادهای ادبیات کودک. تهران: کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان.

حجازی، بنفشه. (۱۳۷۹). ادبیات کودکان و نوجوانان. تهران: روشنگران و مطالعات زنان.

رشتچی، مژگان. (۱۳۸۹). «ادبیات داﺳﺘﺎﻧﯽ ﮐﻮدﮐﺎن و ﻧﻘﺶ آن در رﺷﺪ ﺗﻔﮑﺮ». مجله‌ی تفکر و کودک، س۱، ش۲، ﺻﺺ۲۳ تا۳۷.

روشن، آرتور. (۱۳۸۵). قصّه‌گویی. ترجمه‌ی بهزاد یزدانی و مژگان عمادی، تهران: جوانه‌ی رشد.

سلاجقه، پروین. (۱۳۸۵). از این باغ شرقی. تهران: کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان.

صابر، میرزاعلی‌اکبر طاهرزاده. (۱۳۸۱). هوپ‌هوپ‌نامه. اردبیل: شیخ‌صفی‌الدین اردبیلی.

صادق‌زاده، محمود و طاهره تقوی شوازی. (۱۳۹۱). «بررسی تصویر دشمنان ملت در اشعار کودکانه‌ی نسیم‌شمال». مطالعات ادبیات کودک، س۳، ش ۲، صص۴۱ تا۵۸.

صفری، جهانگیر و همکاران. (۱۳۹۰). «نگاهی بر عناصر داستان در بازنویسی کتاب قصه‌های شیرین کلیله‌و‌دمنه برای نوجوانان». مطالعات ادبیات کودک، س۲، ش۲، صص۷۷ تا۱۰۱.

علی‌پور، منوچهر. (۱۳۸۳). پژوهشی در شعر کودک. تهران: تیرگان.

فتوحی، محمود. (۱۳۸۹). بلاغت تصویر. تهران: سخن.

قاسمی، سیّد فرید. (۱۳۷۸). «گلزار ادبی، اثری کودکانه از نسیم شمال». پژوهشنامه‌ی ادبیات کودک و نوجوان، ش ۱۹، صص۱۸ تا ۲۱.

کریمی موغاری، فریده. (۱۳۸۲). شمیم نسیم؛ زندگی و شعر سیّداشرف‌الدّین حسینی گیلانی (نسیم شمال). تهران: ثالث.

گرین، الین. (۱۳۷۸). هنر و فن قصّه‌گویی. ترجمه‌ی طاهره آدینه‌پور. تهران: ابجد.

گیلانی (نسیم ‌شمال)، سیداشرف‌الدّین. (۱۳۶۳). جاودانه سیداشرف‌الدّین (گیلانی) به‌کوشش حسین نمینی، تهران: کتاب فرزان.

لنگرودی، شمس. (۱۳۷۸). تاریخ تحلیلی شعر نو. تهران: مرکز.

محمّدخانی، علی اصغر. (۱۳۸۴). شاعر مردم.تهران: سخن.

محمدعبدالعزیز، ایناس. (۱۳۹۱). «التأثیرات الغربیه و الشرقیه فی ادب الاطفال عند نسیم شمال (گلزار ادبی نموذجاً)». اضاءات نقدیه، ش۱، صص۸۹ تا ۱۰۸.