زنان به روایت مردان بررسی بازنمایی زنان و دختران در آثار نویسندگان مرد رمان های نوجوان در ایران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار

چکیده

نگرش به زنان در رمان‌های نوجوانان، به دلیل تاثیر این متن‌ها بر تغییر نگرش مخاطبان، اهمیتی چشمگیر دارد. نوجوانان در همانندسازی با شخصیت‌های رمان‌ها به گونه‌ای نیابتی نقش‌ها و ویژگی‌های آنان را می‌پذیرند و درونی می‌کنند. این پژوهش با هدف بررسی چگونگی بازنمایی زنان در رمان‌های نوجوان نویسندگان مرد بر آن است تا با شیوه‌ی استقرایی، به فهم این چگونگی دست یابد. به این منظور پنج اثر که بیشتر مورد توجه منتقدان قرار گرفته، بررسی شد. این آثار عبارتند از: لالایی برای دختر مرده، جنگ که تمام شد بیدارم کن، هستی، عاشقانه‌های یونس در شکم ماهی و یک قطعه پیتزا برای ذوزنقه‌ی کباب‌شده. پرسش‌هایی که این مقاله در پی پاسخگویی به آن‌ها ست از این قرار است: ویژگی‌های زنان در این رمان‌ها چیست؟ نوع نگاه این زنان به "زن" و به خودشان چگونه است؟ نوع نگاه این زنان به مردان چگونه است؟ جهان‌بینی و تجربه‌ی زیسته‌ی این زنان چیست؟ آیا موردهای یادشده در زنان طبقات مختلف فرق می‌کند؟ و سرانجام، در مجموع تصور نویسندگان مرد رمان نوجوان از زنان چگونه است؟ یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد در ارتباط با کلیشه‌ها و تبعیض‌های جنسیتی، هر سه نسل زنانی که در داستان‌ها زندگی می کنند شرایط یکسانی دارند و تفاوت‌های آنان تاثیری در نگرش جامعه‌ی مردسالار نسبت به آنان نداشته است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Women Narrated by Men: A Study of Representation of Women and Girls in Adolescents Novels Written by Male Authors

چکیده [English]

Women Narrated by Men: A Study of Representation of Women and Girls in Adolescents Novels Written by Male Authors
 
 
M. Kohansal*
Islamic Azad University of Iran, Shiraz
 
Abstract
Attitudes towards women is of utmost importance in adolescent novels due to the effecte such works have on the transformation of the attitude of the audience. In replicating characters of the novels, the adolescents vicariously adopt and internalize attributes and roles. This study aims at investigating the representation of women in those adolescent’s novels written by male authors. Findings were obtained through inductive reasoning. To this end, five books, Lullaby for the Dead Girl, Wake Me up When the War Ends, Hasti, The Romance of Jonah in the Fish's Belly, A Slice of Pizza for the Grilled Trapezoid  were selected. The present study intends to answer the following questions: What are women’s attributes in such novels? What are these women’s perspective towards woman in general and themselves? How do they see men? What are the women’s worldview and lived experience and whether there are differences among women of different social status? Finally, how is men’s outlook towards women in adolescents’ novels? The results of the study highlight the fact that regarding the stereotypes and gender discrimination, all 3 generations of women living in the stories have the same condition and their different social status does not have any impact on the patriarchal society’s attitude towards them.
Keywords: Adolescents’ novels, Women representation, Male authors, Gender.
 



* Assistant Prof of Persian Language and Literature, mkohansaal@gmail.com

اصلان‌پور، سمیرا؛ صدر، شادی؛ کاشیگر، مدیا. (1382). «تبعیض جنسی چگونه بر ادبیات عارض می‌شود؟». پژوهشنامه ادبیات کودک و نوجوان، شماره33 و34،صص24-29.

انصاریان، معصومه.(1393). ادبیات‌مذکر. تهران:کانون پرورش ‌فکری کودکان و نوجوانان.

آبوت، پاملا و کلر، والاس. (1380).جامعه‌شناسی زنان. ترجمه‌ی منیژه عراقی، تهران:  نی.

پورگیو، فریده و ذکاوت، مسیح. (1389). «بررسی نقش‌های جنسیتی در خاله سوسکه». مطالعات ادبیات کودک، سال 1، شماره 2، صص 27-44.

جهانگیریان، عباس. (1390). جنگ که تمام شد بیدارم کن. تهران: افق.

حسن‌زاده، فرهاد. (1389). هستی. تهران: کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان.

حسینی، مریم. (1388). ریشه‌های زن‌ستیزی در ادبیات کلاسیک فارسی. تهران: چشمه.

خانیان، جمشید. (1389). عاشقانه‌های یونس در شکم ماهی. تهران: کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان.

ـــــــــــــــ (1391). یک جعبه پیتزا برای ذوزنقه‌ی کباب شده. تهران: کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان.

خسرونژاد، مرتضی. (1383). معصومیت و تجربه (درآمدی بر فلسفه ادبیات کودک). تهران: مرکز.

سفیری، خدیجه. (1388). جامعه‌شناسی جنسیت. تهران: جامعه‌شناسان.

شاه‌آبادی، حمیدرضا. (1390). لالایی برای دختر مرده. تهران: افق.

شاه‌سنی، شهرزاد. (1396). «تصویرسازی زنان در قصه‌های عامیانه‌ی مردم فارس».  مطالعات ادبیات کودک دانشگاه شیراز، شماره 16، صص103-120.

قلزم، زهره. (1392). نقد و بررسی نقش‌های جنسیتی ده رمان نوجوان برگزیده‌ی دهه‌ی هشتاد بر اساس نظریه‌ی "جنسیت و نوع ادبی" از دیدگاه جان استیونز. پایان‌نامه‌ی کارشناسی ارشد دانشگاه شیراز.

لاهیجی، شهلا و کار، مهرانگیز. (1377). شناخت هویت زن ایرانی (در گستره‌ی پیشتاریخ و تاریخ). تهران: روشنگران و مطالعات زنان.

مارکز، گابریل گارسیا. (1392). زنده‌ام که روایت کنم.ترجمه‌ی کاوه میرعباسی،تهران: نی.

متولی، مهشید. (1389). گفتوگو با یازده نویسنده‌ی زن. تهران: نیلوفر.

معتمدی، محمود. (1385). «کلام از نگاه تو شکل می‌بندد». رودکی، شماره دو.

مهندس‌پور، فرهاد. (1390). زنانگی و روایت‌گری در هزار و یک شب. تهران: نی.

میشل، آندره. (1376). پیکار با تبعیض جنسی. ترجمه‌ی محمدجعفر پوینده، تهران: نگاه.

نجم‌آبادی، افسانه. (1995). حکایت دختران قوچان (از یاد رفته‌های انقلاب مشروطیت). سوئد: باران.