نگاهی بر عناصر داستان در بازنویسی کتاب قصه‌های شیرین‌ کلیله‌ و دمنه برای نوجوانان

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

دانشگاه شهرکرد

چکیده

بازنویسی و ساده‌سازی متون کهن ادب‍ی به زبان قابل فهم برای گروه‌های سن‍ی مختلف از جمله نوجوانان اهم‍یت زیادی دارد. ضرورت این کار آشنا ‌شدن نوجوانان با فرهنگ، آداب ‌و ‌رسوم، تمدّن، مفاخرمل‍ّی وگذشته‌ی ادب‍ی این مرزوبوم است. یکی از این متون کهن و ارزشمند ادبی، کتاب کلیله‌و‌دمنه است. کتابی سرشار از مفاه‍یم  اخلاقی و اجتماع‍ی، که چگونه زیستن را به خواننده‌ی خویش م‍ی‌آموزد. دراین پژوهش، نخست به اهم‍یّت کتاب کل‍یله‌و دمنه، سپس به بررس‍ی و مقایسه‌ی متن بازنویسی‌شده به لحاظ اصول مهم داستان‍ی (پ‍یرنگ، شخص‍یت و شخص‍یت‌پردازی، درون‌مایه، زاویه‌دید، فضاسازی) با متن اصلی، پرداخته شده است. طرح و پ‍یرنگ متون بازنویسی شده استحکام و انسجام بیش‌تری نسبت به متن اصل‍ی دارند. درون‌مایه در هر دو متن یکسان، ولی شیوه‌ی ارائه‌ی درون‌مایه متفاوت است.
    واژه‌های کلیدی:

کلیدواژه‌ها


احمدی، بابک. (1380). ساختار و تأویل متن. تهران: مرکز.
انوری، حسن. مرجان، انصاری. (1384). فرهنگ نام و سخن. تهران: سخن.
پایور، جعفر. (1380). ‌شیخ در توبه. تهران: شرافیه.
پریرخ، مهری. (1386). «داستان هم‌چون ابزاری برای کمک به کودکان و نوجوانان در مقابله با مشکلات» (بررسی داستان­های کودکان با رویکرد کتاب درمانی). پژوهش‌نامه ادبیات کودک و نوجوان، شماره‌ی 48. صص 49-68.
حسام‌پور، سعید. (1389). «بررسی خواننده‌ی نهفته در داستان­های اکبرپور». مجله‌ی ادبیات کودک، سال 1، شماره‌ی 1، بهار و تابستان، صص 101-127.
خطیبی، حسین. (1375). فن نثر در ادبیات فارسی. تهران: سخن.
زرین‌کوب، عبدالحسین. (1373). بحر در کوزه. تهران:  علمی.
زیس، آونر. (1360). پایه­های هنرشناسی علمی. ترجمه‌ی ک. م. تهران: پیوند.
سلدن، رامان، ویدوسون، پیتر. (1387). راهنمای نظریه‌ی ادبی معاصر. تهران: طرح نو.
فروزنده، مسعود. (1389). «نقد و تحلیل عناصر داستان در گزیده‌ای از داستان‌های کودکان». مجله‌ی ادب‌پژوهی گیلان، سال 3، شماره‌ی 9، صص 151-171.                                                     
فورستر، ادوارد مورگان. (1382). ‌جنبه­های رمان. ترجمه­ی ابراهیم یونسی. تهران: نگاه.
لطف‌الله، داوود. (1387). قصه­های شیرین کلیله ‌و دمنه برای نوجوانان. تهران: پیرایش.
محمدی، محمد‌هادی و قایینی، زهره. (1386). تاریخ ادبیات کودکان ایران در روزگار نو. تهران: بی‌نا.       
منشی، نصرالله. (1384). ترجمه‌ی کلیله ‌و دمنه. تهران: دانشگاه تهران. 
میرصادقی، جمال.‌ (1385). عناصر‌ داستان. تهران: ‌سخن.
ــــــــــــــــ. (1386). ادبیات داستانی، قصّه، رمان. تهران: سخن.
هاشمی‌نسب، صدیقه. (1371). کودکان و ادبیات رسمی ایران. تهران: سروش.
یوسفی،‌ غلامحسین. (1376). ‌دیداری با اهل قلم. (ج1). تهران: علمی.     
یونسی، ابراهیم. (1388). هنر داستان‌نویسی. تهران: نگاه.
Barnet, sylvan. (1964). A dictionary, of literary terms. London.