سپیده رجبی دهکردی؛ کامران حیدری فارسانی؛ اصغر رضاپوریان
چکیده
با توجه به زمزمه‌های لالایی، اهمیت هیچانه‌ها و توجه به متون ریتمیک، شعر کودک گروه سنی «الف» به‌عنوان یکی از مهم‌ترین مقوله‌های ادبی تلقی می‌شود. در اشعار بعضی از شاعران توانمند کودکان از شگردهای ...
بیشتر
با توجه به زمزمه‌های لالایی، اهمیت هیچانه‌ها و توجه به متون ریتمیک، شعر کودک گروه سنی «الف» به‌عنوان یکی از مهم‌ترین مقوله‌های ادبی تلقی می‌شود. در اشعار بعضی از شاعران توانمند کودکان از شگردهای شوخ‌طبعی مناسب با سن ایشان استفاده‌شده است. شوخ‌طبعی در اشعار کودکان با طنز و هجو، معنایی متفاوت دارد. کودکان با استفاده از مضامین خاصی احساس خنده را تجربه می‌کنند، گاهی این مضامین به‌قدری ساده و بی‌آلایش هستند که بزرگ‌سالان از درک و توجه به آن غافل می‌شوند. آگاهی از شگردهای شوخ‌طبعی در آثار کودکان در گروه سنی «الف» به‌منظور شناخت از روحیات ایشان برای آفرینش‌های خلاق ادبی صورت می‌گیرد، زیرا با استفاده از این آگاهی، کیفیت تولیدات آثار کودکان به طرز چشمگیری افزایش خواهد یافت و میزان رضایت کودکان و والدین از کتاب‌های شعر این رده سنی زیاد می‌شود. ناصر کشاورز به‌عنوان یکی از شاعران سرشناس معاصر در سرایش اشعار کودکان با نگرشی شوخ طبعانه به شعر کودکان نگریسته است. در این پژوهش که به‌صورت کیفی_توصیفی و بینا رشته‌ای همگام با علوم روانشناسی و به روش کتابخانه‌ای در دو مجموعه شش‌جلدی « نی‌نی کوچولو» و پنج جلدی «اتل متل ترانه» (مخصوص گروه سنی «الف») صورت گرفته است، مؤلفه‌هایی نظیر: (ارتباط با حشرات و حیوانات، درک ناکامل و ناآگاهی از پدیده‌های طبیعی، اشتباهات عمدی، ناهنجاری مضمون، آشنایی‌زدایی، شبیه‌سازی و شوخ‌طبعی موقعیتی، رفتاری) مهم‌ترین شگردهای شوخ‌طبعی در اشعار این گروه از کودکان شناخته می‌شوند.
